Tysiące młodych w Asyżu. Papież odpowie na ich pytania

Ks. José Antonio Plancarte y Labastida, meksykański kapłan żyjący w XIX w., który troszczył się o formację duchowieństwa i promował integralną edukację skoncentrowaną na osobie, pozostawił dziedzictwo, które również dziś pomaga stawiać czoła wyzwaniom społeczeństwa dotkniętego kryzysem człowieczeństwa i edukacji.

Rocío García – Watykan

Świętość nigdy nie pozostaje zamknięta w życiu prywatnym człowieka. Gdy rodzi się z głębokiej jedności z Bogiem, staje się służbą, zaangażowaniem i konkretną odpowiedzią na potrzeby ludzkości. W wywiadzie dla mediów watykańskich postulatorka procesu beatyfikacyjnego Czcigodnego Sługi Bożego ks. José Antonio Plancarte y Labastidy, s. Lucía Margarita Bañuelos Yañez z Instytutu Sióstr Maryi Niepokalanej z Guadalupe, opowiada o meksykańskim kapłanie żyjącym w XIX w., który potrafił odczytać wyzwania swoich czasów i odpowiedzieć na nie w duchu Ewangelii poprzez intensywną działalność duszpasterską, edukacyjną i społeczną.

Siostra wyjaśniła, że życie ks. José Antonia Plancarte przypadło na okres głębokich przemian politycznych, społecznych i religijnych w Meksyku. Wówczas zrozumiał on, że odnowa Kościoła i społeczeństwa będzie możliwa jedynie poprzez integralną formację człowieka, umacnianie dojrzałej wiary i głębokiego ducha służby.

Formacja duchowieństwa i odnowa Kościoła

Jedną z największych trosk ks. Plancarte było przygotowanie kapłanów do odpowiadania na duchowe potrzeby Ludu Bożego. Przekonany, że Kościół potrzebuje dobrze uformowanych pasterzy, zabiegał o odnowę seminariów w Meksyku oraz umożliwił formację około 60 młodym Meksykanom w Papieskim Kolegium Pio Latinoamericano w Rzymie. Dla ks. Plancarte umacnianie kapłaństwa oznaczało zasiewanie nadziei dla przyszłych pokoleń i wkład w odnowę życia Kościoła.

Wychowanie serca – misja przemieniająca społeczeństwo

S. Margarita podkreśliła, że kapłan wyprzedzał swoją epokę, dostrzegając, iż edukacja jest jedną z najskuteczniejszych dróg przemiany społeczeństwa. Rozumiał również kluczową rolę kobiety w życiu rodzinnym i społecznym, dlatego znaczną część swojej posługi poświęcił formacji dzieci i młodzieży, szczególnie dziewcząt i kobiet oraz osób mających mniejsze możliwości rozwoju.

Wyjaśniła, że jego koncepcja edukacji wykraczała daleko poza przekazywanie wiedzy. Jej celem było kształtowanie serca, umacnianie woli i pomoc każdemu człowiekowi w odkrywaniu własnej godności i powołania. Dodała, że ks. Plancarte inspirował się metodami pedagogicznymi poznanymi podczas studiów w Anglii i innych krajach Europy. Dzięki temu promował integralny i nowatorski jak na swoje czasy model edukacji. Aby zapewnić trwałość tej misji, założył Instytut Sióstr Maryi Niepokalanej z Guadalupe, powierzając im wychowanie dzieci i młodzieży, opiekę nad chorymi oraz ewangelizację wspólnot.

Na potwierdzenie jego dalekowzroczności przywołała jedne z jego najbardziej znanych słów: „Tysiąc lat życia nie wystarczyłoby mi na wszystko, czego pragnę. Wam jednak wystarczy, ponieważ nie umrzecie, lecz będziecie żyć w swoich następczyniach”.

Miłość do Maryi stała się misją

S. Margarita zaznaczyła również, że miłość ks. Plancarte do Matki Bożej z Guadalupe głęboko naznaczyła jego posługę. Świadczy o tym misja, jaką pełnił jako opat Bazyliki Matki Bożej z Guadalupe, gdzie szerzył kult maryjny i zabiegał o uznanie objawień z Guadalupe za istotny element duchowej tożsamości narodu meksykańskiego.

Postulatorka wyjaśniła, że głęboka miłość do Maryi skłoniła go także do podjęcia wyjątkowego wysiłku na rzecz papieskiej koronacji cudownego wizerunku Matki Bożej z Guadalupe. To właśnie w trakcie przygotowań do tego wydarzenia – podkreśliła – ks. Plancarte dojrzewał do świętości, przyjmując z pokojem liczne ofiary, trudności i nieporozumienia związane z powierzoną mu misją.

Dodała, że z tej samej duchowości maryjnej zrodziły się kolejne inicjatywy odnowy duchowej, między innymi Meksykańska Adoracja Nocna, poprzez którą kapłan wyraził przekonanie, że każdy autentyczny rozwój społeczny i duchowy powinien wypływać z głębokiego spotkania z Chrystusem.

Odpowiedź na współczesny kryzys człowieczeństwa

Zapytana o aktualność charyzmatu ks. Plancarte, s. Margarita odpowiedziała, że jego życie nadal stawia współczesnemu światu ważne pytania. Zauważyła, że żyjemy w epoce niezwykłego postępu naukowego i technologicznego, ale jednocześnie głębokich kryzysów dotyczących człowieka. W tym kontekście świadectwo XIX-wiecznego apostoła pozostaje niezwykle aktualne i skłania do refleksji: „Jaki pożytek będziemy mieli z gromadzenia wiedzy, jeśli nie nauczymy się kochać?”.

Siostra wyjaśniła, że według ks. Plancarte wychowanie nie polegało wyłącznie na przekazywaniu wiedzy, ale na formowaniu ludzi zdolnych do życia w braterstwie, służby bliźniemu i działania na rzecz dobra wspólnego. Chodziło o edukację obejmującą rozum, sumienie i wolę, pomagającą każdemu odkrywać i rozwijać dary otrzymane od Boga.

Dodała, że ta wizja znajduje dziś głębokie odzwierciedlenie w wezwaniu Papieża Leona XIV do odpowiedzi na kryzys antropologiczny poprzez budowanie kultury spotkania i autentyczne promowanie godności człowieka. Dlatego – podsumowała – charyzmat ks. Plancarte pozostaje w pełni aktualny i nadal wskazuje drogę w obliczu wyzwań edukacyjnych, społecznych i duchowych naszych czasów.

Droga do świętości trwa nadal

S. Margarita przypomniała, że w 2020 r. papież Franciszek ogłosił ks. Plancarte Czcigodnym Sługą Bożym, uznając oficjalnie heroiczność jego cnót oraz życie całkowicie oddane Bogu, Kościołowi i bliźnim. Wyjaśniła także, że kolejnym etapem na drodze do beatyfikacji jest uznanie cudu przypisywanego jego wstawiennictwu. Zachęciła wiernych do głębszego poznania jego życia i dzieła, powierzania mu swoich intencji oraz modlitwy za jego wstawiennictwem, między innymi poprzez nowennę. Wyraziła także nadzieję, że w czasie, gdy Kościół kontynuuje rozeznawanie procesu, dziedzictwo ks. Plancarte będzie nadal inspirować kolejne pokolenia, pokazując, że prawdziwa świętość nie oddala od rzeczywistości, ale uzdalnia do przemieniania jej mocą Bożej miłości.